Gıda kontrolu, Meşru ticaret ve tüketici korunması yönünden devletin elindeki en etkili araçlardan birisini teşkil eder. Uygulaması devletin görevleri arasında bulunan bir faaliyettir. Bu itibarla firmaların kendi kendilerini kontrol anlamına gelen otokontroldan veya birbirleri arasında özel hukuk hükümlerine dayanan sözleşmelerden farklı bir karakter arzeder. Gıda kontrolunu uygulayan bir kamu organıdır. Bu uygulama sonunda cezai müeyyidelerin enforsmanı sözkonusu olduğu için gıda kontrolunun kanun, tüzük vs. gibi mevzuata açık bir şekilde dayanması gerekir. Kontrolu ifade eden devlet organı kişiler ve faaliyetler üzerindeki düzenleyici otoritesini bu mevzuattan alır. Gelişmiş ülkelerde cari olan gıda kontrol sistemlerinde, yetkili devlet organları, cezai müeyyideler ve sair hususlar müstakil bir gıda kanunu içinde yer alır.